Әуе жолы көлігін сақтандыру
Сақтандыру шарты бойынша:
- әуе жолы көлігі ретінде мемлекеттік тіркеу куәлігіне, әуе жолы көлігін жазғы мерзімде қолдану сертификатына (куәлігіне) немесе оны ауыстыратын құжаттарға ие әуе жолы көліктерін;
- әуе жолы көлігінің бортына бекітілген және дұрыс үлгіде рәсімделген құжаттары бар (паспорт, формуляр және т.б.) әуе жолы көліктерінің бөлек тетіктері мен бөліктерін сақтандыруға болады.
Әуе жолы көлігін, әуеқозғалқыштарын, әуе жолы көлігінің қосымша бөліктерін иеленуге, пайдалануға, басқаруға, сонымен қатар оның ұрлану немесе зақымдану мен жойылу тәуекеліне байланысты сақтанушының мүліктік мүддесі сақтандыру нысаны болып табылады.
Төмендегі жағдайлардың нәтижесінде мүліктің зақымдану немесе істен шығу (жойылу) тәуекелі сақтандыру жағдайы болып табылады:
- авиациялық оқиға немесе қақтығыс, не басқа да кез келген жүйелік оқиға;
- сақтандырылған мүліктің ұрлануы (айдап әкетілуі);
- үшінші тұлғалардың жоспарсыз орын алған әрекеттері, яғни оны орындаған тұлғаларға әкімшілік немесе қылмыстық жауапкершілікті жүктемейтін, сақтандыру қорғанысының қолданылу мерзімі аралығында орын алған оқиғалар;
- басқа да жағдайлар.
Сақтандыру әуе жолы көлігінің ұшуы, басқарылуы, тұрақтануы (әкірде тұруы) кезінде орын алған сақтандыру жағдайларында, ал әуе жолы көлігін ұшуға сақтандыру кезінде – ұшу әуежайында әуе жолы көлігін ұшыру үшін оның қозғалтқыштарын дайындау сәтінен бастап оның тағайындалған әуежай тұрағында тоқтау сәтіне дейін орын алған сақтандыру жағдайларында қолданылады.
Сақтандыру сомасы — сақтану нысаны сақтандырылған және сақтандыру жағдайы туындаған кезде сақтандырушы жауапкершілігінің шекті көлемін көрсететін ақша сомасы.
Сақтандыру сомасының мөлшері тараптардың келісімімен және төмендегі мөлшерде белгіленуі мүмкін:
- нақты құны мөлшерінде;
- баланстық құны мөлшерінде;
- егер мүлік заем шарты бойынша кепіл нысаны болып табылса, немесе лизинг шартымен иеленген болса, сақтанушының/сақтандырылушының кредиттік/лизингтік ұйымдарының алдындағы міндетінің сомасы мөлшерінде;
Жылдық сақтандыру тарифі сақтандыру сомасының 0,3%-нан 4%-на дейінгі аралықта өзгеріп отырады.
Сақтандыру сыйлықақысының төлемі ақшалай немесе аудару арқылы, бір рет немесе бөліп төлену арқылы жүзеге асырылуы мүмкін.
Нақты шығын мөлшері:
- әуе жолы көлігінің із-түзсіз жоғалуы немесе толық істен шығуы жағдайында — сақтандырушы өз қалауы бойынша сақтандыру сомасы мөлшерінде сақтандыру төлемін жүзеге асыру немесе сақтанушыға басқа әуе жолы көлігін ұсыну арқылы;
- әуе жолы көлігінің зақымдануы жағдайында — әуе жолы көлігін қалпына келтірудегі шығын мөлшерінде анықталады.